धावत्या रेल्वेतून मृत्यूकडे – एक अनुत्तरित प्रश्न
उत्तर प्रदेशातील रेल्वे प्रवासाचा एक भयंकर अनुभव समोर
आला आहे. एका धावत्या ट्रेनमध्ये, सीटच्या वादातून एक तरुणावर बेधडक आणि क्रूर हल्ला करण्यात आला. या हल्ल्याचा शेवट त्याच्या जीवावर बेतला. ही घटना केवळ एक गुन्हा नसून, सामाजिक असंवेदनशीलतेचा आणि व्यवस्थेतील त्रुटींचा आरसा आहे.
घटना नेमकी काय घडली?
ही घटना उत्तर प्रदेशमधील एका रेल्वेमार्गावर, संध्याकाळी 7 च्या सुमारास घडली. एका एक्सप्रेस गाडीमध्ये दोन प्रवाशांमध्ये सीटच्या जागेवरून वाद झाला. सुरूवातीला साध्या वादातून सुरू झालेली भांडणे पुढे तोंडाने शिवीगाळ आणि नंतर शारीरिक हल्ल्यात बदलली. काही क्षणांतच, एका तरुणावर जमावाकडून हल्ला करण्यात आला. त्याला तडाख्यांनी, लाथांनी आणि काठीसदृश वस्तूंनी बेदम मारहाण केली गेली.
हा हल्ला इतका क्रूर होता की, त्याचा मृत्यू त्या ठिकाणीच झाला. त्याला कोणतीही वैद्यकीय मदत मिळण्यापूर्वीच त्याचे प्राण गेले. काही प्रवाशांनी या घटनेचे मोबाईलवर व्हिडिओ शूट केले, जे सध्या सोशल मीडियावर व्हायरल होत आहेत. यामुळे समाजात संतापाची लाट उसळली आहे.
आरोपींचा शोध आणि पोलिसांची कारवाई
रेल्वे पोलिसांनी याप्रकरणी तत्काळ चौकशी सुरु केली आहे. सीसीटीव्ही फूटेज आणि प्रवाशांच्या जबाबांच्या आधारे आरोपींचा शोध घेतला जात आहे. पोलिसांनी यामध्ये काही संशयितांना ताब्यात घेतले आहे. परंतु मुख्य आरोपी अद्याप फरार आहे.
रेल्वे पोलिसांच्या प्राथमिक तपासात असे आढळले आहे की, ही घटना आधीच चिघळलेली होती. सीटवर बसण्याच्या प्रश्नावरून अनेक वेळा छोट्या-मोठ्या भांडणांचे प्रकार आधीही झाले आहेत. परंतु यावेळी ते टोकाला गेले.
समाजातील असंवेदनशीलता
या घटनेने एक गंभीर प्रश्न उपस्थित केला आहे – आपण इतके असंवेदनशील कसे झालो? एका सीटच्या वादातून जर माणूस मरण पावू शकतो, तर आपली सहिष्णुता, सहअस्तित्वाची भावना कुठे गायब झाली?
घटनेच्या व्हिडिओमध्ये असे दिसते की, अनेक प्रवासी फक्त बघ्याची भूमिका
घेत होते. कोणीही मध्यस्थी करून त्याला वाचवण्याचा प्रयत्न केला नाही. हे समाजात वाढत चाललेली असंवेदनशीलता दर्शवते.
रेल्वे प्रशासन आणि सुरक्षेचा प्रश्न
रेल्वे प्रशासनासाठी ही घटना अत्यंत लज्जास्पद आहे. गाड्यांमध्ये सुरक्षेची खात्री देणाऱ्या गार्ड, रेल्वे सुरक्षा बल (RPF) किंवा GRP यांचे यावेळी कुठेही अस्तित्व नव्हते. धावत्या ट्रेनमध्ये सुरक्षेचा अभाव असल्याने असे गंभीर प्रकार घडण्याची शक्यता अधिक असते.
या घटनेने रेल्वेतील प्रवाशांच्या सुरक्षेचा प्रश्न पुन्हा एकदा ऐरणीवर आणला आहे. प्रवाशांना सुरक्षेचा अधिकार आहे आणि प्रशासनाने त्यास प्राधान्याने दखल घ्यावी.
कायदेसत्ता आणि शिक्षा
अशा गुन्हेगारांना कठोर शिक्षा देणे गरजेचे आहे. IPC च्या विविध कलमान्वये खुनाचा गुन्हा दाखल करण्यात आला आहे. पण केवळ शिक्षा देऊन हे थांबेल का? समाजाच्या मनोवृत्तीमध्ये बदल हवा. अशा प्रसंगी साक्षीदारांनी पोलिसांना मदत करणे, घटनास्थळी हस्तक्षेप करणे – हे नागरिकत्वाचे कर्तव्य बनले पाहिजे.
माध्यमांची भूमिका
या घटनेची माहिती प्रसारमाध्यमांनी त्वरीत पोहचवली, ज्यामुळे दबावाखाली येऊन पोलिसांनी तातडीने तपास सुरू केला. मात्र काही माध्यमांनी घटनास्थळाचे व्हिडिओ वारंवार दाखवून नकारात्मक संवेदनशीलता निर्माण केली, जे टाळणे गरजेचे आहे.
काय करता येईल?
-
सुरक्षा वाढवावी: प्रत्येक डब्यात RPF कर्मचारी असावा.
-
प्रवाशांचे जनजागरण: छोट्या वादांवर संयम ठेवावा, आणि गरज असल्यास हेल्पलाईनवर संपर्क साधावा.
-
सामाजिक प्रशिक्षण: शाळांपासून ‘विवादाचे निराकरण’ हा अभ्यासक्रम शिकवावा.
-
मोबाईल अॅपद्वारे मदत: प्रवाशांनी तात्काळ मदतीसाठी रेल्वे हेल्प अॅपचा उपयोग करावा.
